'แสวง' แจงปมยื่นศาล รธน.ทำตามหลักการ-ไม่มีแอบแฝง หวังให้เคลียร์ข้อกฎหมาย
กรณีคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) มีมติ 5 ต่อ 2 ยื่นเรื่องต่อศาลรัฐธรรมนูญเพื่อขอให้วินิจฉัยประเด็นอำนาจหน้าที่และความเป็นที่สุดของคำวินิจฉัยเกี่ยวกับคดีเลือกส.ว.ของกกต. กำลังกลายเป็นประเด็นที่ถูกจับตาและตั้งคำถามถึงเหตุผลในการดำเนินการดังกล่าว โดยในการประชุมวุฒิสภาเมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน ที่ผ่านมา ซึ่งมีวาระการพิจารณารายงานประจำปีของกกต.นั้น ได้มีส.ว.อภิปรายหยิบยกขึ้นมาซักถามถึงข้อเท็จจริงและเจตนาของมติดังกล่าวเป็นจำนวนมาก ขณะที่เลขาธิการ กกต. ยืนยันว่า การยื่นเรื่องครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อให้เกิดความชัดเจนในการปฏิบัติหน้าที่ตามกรอบกฎหมาย
นายเทวฤทธิ์ มณีฉาย สมาชิกวุฒิสภา อภิปรายว่า คุณค่าที่สำคัญของ กกต. คือการเป็นองค์กรที่มีความเป็นอิสระและทำหน้าที่อย่างเป็นธรรม แต่เมื่อพิจารณาจากผลการดำเนินงานยังมีประเด็นที่ต้องตั้งคำถาม โดยเฉพาะตัวชี้วัด ITA ที่ยังไม่สอดคล้องกับผลที่คาดว่าจะได้รับจากการใช้งบประมาณ รวมถึงผลสำรวจความเชื่อมั่นต่อองค์กร กกต. ของสถาบันพระปกเกล้า ซึ่งพบว่า กกต. อยู่ในลำดับท้ายสุดขององค์กรอิสระทั้งหมดในด้านความเชื่อมั่นต่อการปฏิบัติหน้าที่
นายเทวฤทธิ์ กล่าวต่อว่า ความล่าช้าในการพิจารณาเรื่องร้องเรียนของ กกต. อาจทำให้เวลา การพิจารณาต่อผู้ที่ถูกร้องเรียน ที่ถูกทอดยาวไป เปรียบเป็นกรงขัง ถูกตราหน้าว่าอาจเป็นบุคคลที่มลทินมัวหมองและได้รับผลกระทบจากความล่าช้าในการพิจารณาเรื่องร้องเรียนของ กกต. ซึ่งการประเมินผลกระทบจากความล่าช้าการดำเนินคดี เพราะส่งผลกระทบและความเชื่อมั่นศรัทธาการทำงานของ กกต.และขอถามข้อเท็จจริงของมติ 5 ต่อ 2 ให้ส่งเรื่องไปยังศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยอำนาจของศาลฎีกา ว่ามีมตินี้จริงหรือไม่
ด้านนพ. เปรมศักดิ์ เพียยุระ สว. อภิปรายว่า รายงานของกกต.เป็นเรื่องทางธุรการเสียเป็นส่วนใหญ่ แต่สิ่งที่ประชาชนอยากรู้คือเมื่อใดที่มีการร้องเรียนเรื่องทุจริต ผู้รักษากติกาคือกกต.สามารถทำให้เกิดความสุจริตและเที่ยงธรรมได้มากน้อยเพียงใด เพราะกกต.เปรียบเป็นอวัยวะ คือมดลูกของประชาธิปไตย ท่านจะให้กำเนิด สส. เพื่อไปตั้งรัฐบาลอย่างไรก็อยู่ที่ความยุติธรรมของกกต.เป็นเบื้องต้น จะมีสว.ซึ่งควบคุมการบริหารประเทศและเห็นชอบองค์กรอิสระได้อย่างเป็นที่ยอมรับมากน้อยเพียงใดก็ขึ้นกับการจัดการเลือกวุฒิสภาของกกต.ตลอดจนการเลือกตั้งท้องถิ่นในทุกระดับ ซึ่งเป็นองคาพยพของระบอบประชาธิปไตย
นพ.เปรมศักดิ์ กล่าวอีกว่า สิ่งที่ตนและประชาชนทั่วไปมีความรู้สึกว่าเซอร์ไพรส์มากคือ คำวินิจฉัย วท.27/2569 ซึ่งเนื้อหาจริงๆ คือการเปิดทางให้ประชาชนมีโอกาสได้ตรวจสอบองค์กรอิสระคือกกต.เพราะได้มีคำวินิจฉัยจากศาลอุทธรณ์ พิจารณาขอบเขต อำนาจศาลในคดีที่ผู้สมัครสว.ยื่นฟ้องเลขาธิการกกต.และกรรมการกกต. โดยวางหลักเกี่ยวกับสถานะเจ้าพนักงาน และสิทธิประชาชนผู้เสียหายจากการทุจริตในการได้มาซึ่งสว. ซึ่งจะฟ้องคดีโดยตรง พร้อมวินิจฉัยว่าคดีดังกล่าวอยู่ในเขตอำนาจศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบ ตรงนี้ต้องแยกให้ชัดว่าเป็นการวินิจฉัยเรื่องช่องทางดำเนินคดี ไม่ใช่คำพิพากษาว่ากกต.ทำผิดแล้ว จึงขอถามว่ากกต.ได้ศึกษาคำวินิจฉัยฉบับเต็มและเตรียมความพร้อมต่อแนวทางที่ประชาชนจะใช้สิทธิ์ฟ้องศาลแล้วหรือไม่
ด้าน นายแสวง บุญมี เลขาธิการ กกต. ชี้แจงว่า ขณะนี้มีประชาชนบางส่วนเข้าใจคลาดเคลื่อนเกี่ยวกับมติ กกต. ที่ส่งเรื่องให้ศาลรัฐธรรมนูญ โดยยืนยันว่า กกต. ใช้กลไกตามรัฐธรรมนูญมาตรา 210 (2) ซึ่งเป็นกลไกที่เคยใช้มาแล้วหลายครั้ง และการดำเนินการครั้งนี้มีหลักการสำคัญ 3 ประการ ประกอบด้วย 1. หน้าที่ กกต. เวลาปฏิบัติหน้าที่เกี่ยวกับการเลือกตั้ง ในกระบวนการจะมีขั้นตอนระยะเวลาเริ่มต้น ระยะเวลาแต่ละช่วง และระยะเวลาสิ้นสุด ซึ่งกฎหมายบอกว่าคำวินิจฉัยของ กกต. เป็นที่สุด เพื่อให้เดินหน้าตามเวลาที่กฎหมายกำหนด ยังยืนยันว่า กกต. พร้อมให้ตรวจสอบ เพราะประชาชนทุกคนสามารถตรวจสอบหรือฟ้องร้อง กกต.ได้ อยู่แล้ว
“จึงยื่นคำร้องไปยังศาลรัฐธรรมนูญ ว่าคำวินิจฉัย กกต. เป็นที่สุดหรือไม่ ไม่ได้บอกว่าองค์กรไหนมาก้าวก่าย กกต. เพียงแต่เราต้องการว่าถ้าเราวินิจฉัยเป็นที่สุด เราจะได้มีความชัดเจนในการทำหน้าที่เราจะได้เดินต่อไปได้ แต่ถ้าไม่มีคำวินิจฉัย มันจะชะงักทันที กกต. ฟังทุกศาลในประเทศไทย สารไหนสั่งมาเราก็ฟัง เวลาตามรัฐธรรมนูญเดินเราต้องมีหน้าที่ทำงานให้จบตามเวลา เป็นหลักการอย่างแรก ให้เกิดความชัดเจน“ นายแสวงกล่าว
นายแสวง กล่าว่าอีกว่า 2.กกต. เคยใช้กลไกนี้ยื่นมาแล้วตามมาตรา 210 (2) และ 3.เพื่อให้เกิดความชัดเจน ตราบใดที่กฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือก สว. ยังถูกการแก้ไข ชี้ว่าคนทำงานเหนื่อย เพราะทำเท่าที่กฎหมายกำหนด และบางครั้งกฎหมายอาจไม่ชัดเจน ทำเกินกว่ากฎหมายก็ไม่ได้ หรือหย่อนกว่ากฎหมายก็ไม่ได้ ถ้ามีการวินิจฉัยมาจะทำให้ กกต.ปฏิบัติหน้าที่ได้ถูกต้อง และปรับแผนการทำงานได้อย่างถูกต้อง ซึ่งเจตนามีอยู่เท่านี้ ไม่ได้บอกว่าใครจะมาก้าวก่าย หรือมาแทรกแซงอำนาจ กกต. แค่ต้องการว่ามีอำนาจแค่ไหนเพื่อทำหน้าที่ให้ถูกต้องภายใต้กรอบเวลา