เจนเซน หวง ไม่ได้เป็นแค่ภาพจำของ Nvidia แต่ยังเป็นผู้ทรงอิทธิพลที่สุดในอุตสาหกรรมที่สำคัญที่สุดของโลก
หวงที่เกิดในไต้หวัน ได้รับการยกย่องเป็นบิดาแห่งเศรษฐกิจ AI และยังเป็นผู้บริหารที่ผู้เล่นทุกรายในอุตสาหกรรมนี้ต้องพึ่งพา เนื่องจากเทคโนโลยี AI ต้องอาศัยหน่วยประมวลผลกราฟิก (GPU) ที่ Nvidia เป็นผู้ออกแบบและพัฒนา ขณะเดียวกัน ชิปเหล่านี้ทำให้ Nvidia ก้าวขึ้นเป็น 1 ใน 2 บริษัทที่มีมูลค่าสูงสุดในโลก เคียงข้าง Apple
ปัจจุบัน GPU กำลังขาดแคลนอย่างหนัก ขณะที่ผู้บริหารและบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำต้องพึ่งพาหวงเพื่อรักษาปริมาณการจัดส่งชิปเหล่านี้ไปยังศูนย์ข้อมูล ซึ่งใช้ประมวลผลโมเดล AI ที่อยู่เบื้องหลัง ChatGPT ของ OpenAI และ Claude ของ Anthropic
หวงยังนำผลกำไรมหาศาลของ Nvidia ไปลงทุนในสตาร์ทอัพและห้องปฏิบัติการ AI ซึ่งบริษัทเหล่านี้นำเงินลงทุนดังกล่าวกลับไปซื้อชิปจาก Nvidia อีกทอด และความสัมพันธ์ทางธุรกิจที่หมุนเวียนเชื่อมโยงกันในลักษณะนี้ อาจทำให้ปัญหาใด ๆ ที่เกิดขึ้นกับ Nvidia ขยายวงกว้างและส่งผลกระทบต่ออุตสาหกรรม AI ทั้งระบบ
นอกจากนั้นหวงยังเป็นผู้ประสานงานกับทำเนียบขาวและรัฐบาลต่างชาติ อีกทั้งยังเป็นเสมือนซูเปอร์ฮีโร่ที่เข้าไปดับวิกฤตและคลี่คลายความตื่นตระหนกในวอลล์สตรีทเกี่ยวกับธุรกิจ AI
สตีเฟน วิตต์ ผู้เขียนหนังสือเกี่ยวกับหวงและ Nvidia ให้สัมภาษณ์กับ CNBC ว่า เขาคิดไม่ออกว่า ถ้าไม่มีหวง Nvidia จะมีมูลค่าเท่าไหร่ เพราะ Nvidia ก็คือ เจนเซน หวง
007 เวอร์ชันพังพินาศ
ซีอีโอ Nvidia กำลังตกเป็นข่าวอื้อฉาวครั้งใหญ่ที่สร้างแรงสั่นสะเทือนไปทั่ววอลล์สตรีท วอชิงตัน และซิลิคอนแวลลีย์ หลังจากเมื่อวันอาทิตย์ (8 พ.ย.) เขายอมรับว่า มีความสัมพันธ์ลึกซึ้งกับผู้บริหารหญิงคนหนึ่งที่ถูกสงสัยว่า ทำงานให้หน่วยข่าวกรองจีน
หลังจากนั้น คณะกรรมการบริหารของบริษัทแถลงว่า กำลังสอบสวนรายงานข่าวที่ว่า หวงตกเป็นเป้าหมายของหน่วยข่าวกรองต่างชาติ ขณะที่หวงประกาศรับผิดชอบต่อสิ่งที่ทำลงไป รวมถึงยอมรับคำวิจารณ์ที่จะตามมา และพร้อมให้การสนับสนุนการสอบสวนอย่างเต็มที่
แม้หวงไม่ได้ระบุชื่อหญิงสาวที่ตกเป็นข่าวด้วย แต่รายงานระบุว่า เจ้าหน้าที่สหรัฐฯ สงสัยว่า บุคคลดังกล่าวอาจส่งข้อมูลข่าวกรองให้จีน และมีส่วนช่วยในการลักลอบนำชิป AI ขั้นสูงเข้าสู่จีน
แดน ไอเวส หุ้นส่วนและกรรมการผู้จัดการอาวุโสของ Yorkville Ives & Co. วิจารณ์ว่า เขาติดตามข่าวสารในแวดวงเทคโนโลยีมา 30 ปี แต่ข่าวนี้น่าตกใจมาก เหมือนหนังเจมส์ บอนด์ เวอร์ชันที่ทุกอย่างผิดพลาดเลวร้ายไปหมด
ประเด็นร้อนนี้ยังเผยให้เห็นจุดเปราะบางสำคัญในกระแสการเติบโตของ AI ที่มักถูกมองข้าม นั่นคือการที่ความสำเร็จและมูลค่าของบริษัททรงอิทธิพลเหล่านี้หลายแห่งผูกโยงอยู่กับบุคคลเพียงคนเดียวอย่างแยกไม่ออก
ด้วยธรรมชาติของ AI ที่มีความซับซ้อนสูง ข้อมูลจำนวนมากถูกเก็บงำเป็นความลับ และต้องอาศัยความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน ทำให้อุตสาหกรรมนี้มีแนวโน้มตกอยู่ภายใต้การบริหารและอำนาจการตัดสินใจของคนเพียงคนเดียวง่ายดายเป็นพิเศษ
ความเสี่ยงจากการพึ่งพาบุคคลสำคัญ (Key Man Risk) ไม่ได้เป็นปัญหาสำหรับ Nvidia เท่านั้น แต่ยังรวมถึง Tesla และ SpaceX ที่ทุกอย่างขับเคลื่อนและขึ้นตรงกับอีลอน มัสก์ มหาเศรษฐีเบอร์หนึ่งของโลก
เช่นเดียวกับ OpenAI ที่แทบจะสะท้อนตัวตนของแซม อัลต์แมน ซีอีโอผู้คาดเดาใจได้ยาก
ขณะที่มาร์ก ซักเคอร์เบิร์ก มีบทบาทและอิทธิพลอย่างมากต่อแทบทุกการตัดสินใจสำคัญของ Meta หนึ่งในผู้เล่นรายใหญ่ในอุตสาหกรรม AI
และคำเตือนเกี่ยวกับความเสี่ยงร้ายแรงของ AI ของดาริโอ อโมเดอี ซีอีโอและผู้ร่วมก่อตั้ง Anthropic กลายเป็นภาพจำของบริษัท AI แห่งนี้ ท่ามกลางความพยายามผลักดันการเสนอขายหุ้นต่อสาธารณชนครั้งแรก (IPO) มูลค่า 1.5 ล้านล้านดอลลาร์
ไอเวสให้สัมภาษณ์กับ CNN ว่า ความเสี่ยงจากการพึ่งพาบุคคลสำคัญไม่เคยเป็นทั้งพรและคำสาปมากเท่านี้มาก่อน แม้ที่ผ่านมาจะมีซีอีโอที่ทรงอิทธิพลมาตลอด แต่ไม่เคยมีช่วงเวลาใดในประวัติศาสตร์ที่อุตสาหกรรมสำคัญระดับนี้ถูกขับเคลื่อนโดยคนเพียงไม่กี่คน
โมเดลผู้นำ “ระบบสุริยะ”
เจฟฟรีย์ ซอนเนนเฟลด์ ศาสตราจารย์จากมหาวิทยาลัยเยลที่รู้จักกันในฉายา “CEO Whisperer” บอกว่า เขายอมรับได้กับการที่ผู้ก่อตั้งจะมีสิทธิ์ออกเสียงมากกว่าผู้ถือหุ้นรายอื่น ๆ แต่บริษัทต้องไม่ยกอำนาจการควบคุมทั้งหมดให้กับใครคนใดคนหนึ่งเท่านั้น
ซอนเนนเฟลด์แจงว่า บริษัทหลายแห่งสร้างโมเดลการบริหารแบบระบบสุริยะที่มีผู้นำเป็นศูนย์กลาง ซึ่งอาจเป็นปัญหาได้ พร้อมแนะนำว่า บริษัทต่าง ๆ ต้องสร้างทีมผู้สืบทอดตำแหน่งที่แข็งแกร่ง
ซอนเนลเฟลด์เป็นผู้ที่ศึกษาด้านการสืบทอดตำแหน่งซีอีโอ และสถาบัน Chief Executive Leadership Institute ของเขาเคยมอบรางวัล Yale Legend in Leadership Award ให้หวงเมื่อปีที่แล้ว
ขณะเดียวกัน การสอบสวนของบอร์ด Nvidia เกี่ยวกับหวงยังเผยให้เห็นจุดอ่อนสำคัญคือ การที่บริษัทแห่งนี้ไม่มีทีมผู้สืบทอดที่โดดเด่นพอที่จะเรียกตัวมารับตำแหน่งแทนหวงได้อย่างรวดเร็วในสถานการณ์จำเป็น
ซอนเนนเฟลด์มองว่า มีโอกาส 50/50 ที่หวงจะรักษาตำแหน่งไว้ได้ และตั้งคำถามว่า หวงจะบริหาร Nvidia อย่างไรในขณะที่ต้องเผชิญการสอบสวนทั้งจากบอร์ดบริษัทและคณะกรรมาธิการหลายชุดของรัฐสภาสหรัฐฯ
ศาสตราจารย์จากเยลผู้นี้เสริมว่า มีความเป็นไปได้ที่บอร์ด Nvidia อาจขยับหวงออกจากการบริหารโดยตรง และมอบตำแหน่งเชิงสัญลักษณ์ให้แทน เพื่อให้บริษัทสามารถดำเนินการได้อย่างต่อเนื่อง
ทางด้านไอเวสชี้ว่า เรื่องอื้อฉาวครั้งนี้สร้างความเสียหายอย่างมากต่อภาพลักษณ์ของหวงที่เป็นเสมือนดีเอ็นเอที่หล่อหลอมตัวตนของ Nvidia และยังเป็นบุคคลที่ไม่สามารถหาใครมาแทนที่ได้
เขาคาดว่า หวงจะนั่งเก้าอี้ซีอีโอต่อไปในระยะสั้น แต่ขณะเดียวกัน ก็มีโอกาสที่ผลการสอบสวนของบอร์ดอาจนำไปสู่การตัดสินใจปลดหวงออกจากตำแหน่ง
ที่มา: AFP/CNN