ถกเดือด ร่าง กม.ประกันสังคม ทีมก้าวหน้าจี้ถอนร่าง ชี้ลดสิทธิลาคลอดเหลือ 98 วัน ไม่เท่าเทียม กม.แรงงาน ด้านกระทรวงแรงงานยันปรับแก้ได้ในชั้นกรรมาธิการ
ร่างแก้ไขพระราชบัญญัติประกันสังคม กลายเป็นประเด็นถกเถียงระหว่างทีมประกันสังคมก้าวหน้ากับฝ่ายกระทรวงแรงงาน หลังคณะรัฐมนตรี (ครม.) นำร่างกฎหมายเข้าสู่การพิจารณาเมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายนที่ผ่านมา โดยฝ่ายทีมประกันสังคมก้าวหน้าตั้งข้อสังเกตว่า เนื้อหาร่างกฎหมายไม่ได้มุ่งเพิ่มสิทธิประโยชน์ให้ผู้ประกันตนเพียงอย่างเดียว แต่ยังมีประเด็นสำคัญเกี่ยวกับการปรับโครงสร้างอำนาจและการกำกับดูแลบอร์ดประกันสังคม จึงเรียกร้องให้ถอนร่างกลับไปทบทวน ขณะที่ฝ่ายกระทรวงแรงงานยืนยันว่ากฎหมายฉบับนี้มีประโยชน์ต่อผู้ประกันตน และไม่ต้องการให้กระบวนการล่าช้าออกไป โดยเห็นว่าประเด็นที่ยังมีข้อกังวลสามารถนำไปปรับแก้ได้ในชั้นกรรมาธิการ
นายษัษฐรัมย์ ธรรมบุษดี ผู้นำทีมประกันสังคมก้าวหน้า โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก ระบุว่า ทีมประกันสังคมก้าวหน้าได้ยื่นหนังสือถึงประธานวิปรัฐบาล นายกรวีร์ ปริศนานันทกุล และประธานวิปฝ่ายค้าน นายพริษฐ์ วัชรสินธุ เพื่อขอให้ถอนร่าง พ.ร.บ.ประกันสังคม ฉบับคณะรัฐมนตรี กลับไปทบทวนและปรับปรุงเนื้อหาให้เหมาะสมก่อนเข้าสู่กระบวนการพิจารณาของรัฐสภา
นายษัษฐรัมย์ อธิบายว่า รัฐบาลชี้แจงว่าร่างกฎหมายฉบับนี้จัดทำขึ้นเพื่อเพิ่มสิทธิประโยชน์ให้ผู้ประกันตน แต่เมื่อพิจารณาตัวบทจริงกลับพบว่า เอกสารร่างระบุเองว่าเป็นเรื่องที่ดำเนินการเสร็จสิ้นจากสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตั้งแต่ปี 2565 และถูกนำเข้า ครม. หลังการเลือกตั้งบอร์ดประกันสังคมไม่ถึง 1 เดือน โดยบทบัญญัติที่มีผลกระทบมากที่สุดกลับอยู่ที่โครงสร้างอำนาจ
สำหรับมาตรา 24/2 และ 24/3 กำหนดให้มีคณะกรรมการตรวจสอบ 7 คน ซึ่งรัฐมนตรีเป็นผู้แต่งตั้ง ให้รายงานตรงต่อรัฐมนตรี รับงานอื่นที่รัฐมนตรีมอบหมายได้ และมีอำนาจเสนอแนะการแต่งตั้งโยกย้ายหัวหน้าหน่วยตรวจสอบภายใน ซึ่งเป็นอำนาจที่บอร์ดประกันสังคมจากการเลือกตั้งยังไม่มี
ขณะที่มาตรา 10 ที่แก้ไขใหม่ กำหนดห้ามดำรงตำแหน่งติดต่อกันเกิน 1 วาระ ส่วนมาตรา 41 ซึ่งเป็นบทเฉพาะกาล เขียนไว้กำกวมจนอาจกระทบต่อวาระของบอร์ดชุดปัจจุบันที่ผู้ประกันตนและนายจ้างเพิ่งเลือกเข้ามา
นอกจากนี้ เงินสิทธิลาคลอดที่ระบุในตัวบทยังคงอยู่ที่ 98 วัน ทั้งที่กฎหมายคุ้มครองแรงงานขยายสิทธิลาคลอดเป็น 120 วันมาเกือบ 1 ปีแล้ว สะท้อนถึงการขาดความละเอียดรอบคอบ และข้ออ้างเรื่องการเพิ่มสิทธิประโยชน์จึงไม่ใช่เหตุผลหลักของร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้
ดังนั้น ทีมประกันสังคมก้าวหน้า จึงขอให้ถอนร่างกฎหมายกลับไปปรับปรุง โดยทบทวนบทบาทของคณะกรรมการตรวจสอบที่รัฐมนตรีเป็นผู้แต่งตั้ง คุ้มครองวาระของบอร์ดชุดปัจจุบัน และบัญญัติสิทธิลาคลอด 120 วันไว้ในตัวกฎหมาย ที่สำคัญ เนื้อหาร่างกฎหมายและสถานการณ์ประกันสังคมเปลี่ยนแปลงไปมากจากปี 2565 ผู้ประกันตนมีความตื่นตัวและมีส่วนร่วมมากขึ้นกว่าเดิม จึงจำเป็นต้องเปิดรับฟังความคิดเห็นจากผู้เกี่ยวข้องอีกครั้ง
ด้าน น.ส.บุณยกร ดำรงรัตน์ ที่ปรึกษาของนายจุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน ชี้แจงความคืบหน้าร่างแก้ไข พ.ร.บ.ประกันสังคมว่า ร่างกฎหมายฉบับนี้ผ่านกระบวนการพิจารณามาอย่างต่อเนื่อง โดยย้อนกลับไปในปี 2565 เคยได้รับความเห็นชอบจาก ครม. เพื่อส่งให้สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา ก่อนจะนำกลับเข้าสู่ที่ประชุม ครม. อีกครั้งเมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายนที่ผ่านมา เพื่อเตรียมส่งต่อให้สภาผู้แทนราษฎรพิจารณาตามขั้นตอนนิติบัญญัติ
น.ส.บุณยกรระบุว่า นายจุลพันธ์เห็นว่าร่างกฎหมายฉบับนี้มีสาระสำคัญที่เป็นประโยชน์ต่อผู้ประกันตนหลายประการ ทั้งมาตรการ “3 ขอ” รวมถึงมาตรา 39/1 ที่เปิดโอกาสให้ผู้ประกันตนซึ่งได้รับเงินบำนาญชราภาพแล้ว ยังคงสามารถรักษาสิทธิประโยชน์ด้านการรักษาพยาบาลไว้ได้ จึงต้องการผลักดันให้กฎหมายผ่านการพิจารณาโดยเร็ว เพื่อให้ผู้ประกันตนสามารถเข้าถึงสิทธิประโยชน์ต่าง ๆ ได้เร็วที่สุด
ส่วนข้อกังวลเรื่องสิทธิลาคลอด 98 วัน ซึ่งไม่สอดคล้องกับกฎหมายคุ้มครองแรงงานที่กำหนดไว้ 120 วันนั้น น.ส.บุณยกรยอมรับว่า รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานรับทราบประเด็นดังกล่าวและเคยพิจารณาแนวทางปรับแก้แล้ว แต่หากแก้ไขร่างกฎหมายในขั้นตอนปัจจุบัน จะต้องเริ่มกระบวนการทางกฎหมายใหม่ทั้งหมด ซึ่งอาจต้องใช้เวลาอีกเป็นปี ก่อนจะสามารถนำเข้าสู่การพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎรได้
“เรื่องจำนวนวันลาคลอดสามารถนำไปหารือและปรับแก้ในชั้นคณะกรรมาธิการได้ เนื่องจากการพิจารณาวาระที่ 1 เป็นเพียงขั้นตอนการรับหลักการ และยังสามารถเข้าไปแก้ไขในส่วนของรายละเอียดในชั้น กมธ. ได้ตามความเหมาะสมและความเห็นของที่ประชุม” น.ส.บุณยกร กล่าว